Ныртæккæ нæ республикæйы арæзт æрцæуынц дæсныйадæвдисæг ахуыртæ нымæт уæрдынæй
Цæгат Ирыстоны сног кæныныл архайынц рагондæр æрмдæсныйады хуызтæй иу – нымæт уæрдыны куыст. Къуымбилæй конд дзаумæттæ канд цымыдисаг не сты, фæлæ ма æнæниздзинадæн пайда. Ныртæккæ нæ республикæйы арæзт æрцæуынц дæсныйадæвдисæг ахуыртæ нымæт уæрдынæй. Сæ иуы йæ архайджыты размæ сæвæрдтой хæс – гауыз скæнын. Цымыдисаг процесс федта нæ уацхæссæг Тъехты Элинæ, æмæ йын дæттæм ныхасы бар.
Нымæтын куыстытæ традицион зарджытæм хъусгæйæ кæнын уæлдай сокралон свæййынц. Музыкæимæ вæййы хъæлдзæгдæр æмæ мидисджындæр куыст, стæй, кæй зæгъын æй хъæуы, къухтæ дæр хуыздæр фæарæхсынц куыстмæ.
Нымæты куыст тынг зын у. Сæйраг кусæнгæрзтæ дзы сты мастеры къухтæ. Тагъд кæнын нæ хъæуы. Нымæт у зын архайæн æрмæг. Йемæ кусгæйæ алы æнæраст фæзилæнæй дæр фехалæн ис дзаума. Уымæ гæсгæ гауызтæ лæмбынæг конд цæуынц.
Сæдæ азы фæстæ дæр нымæтын куысты методикæ нæ аивта, фæлæ иу афон технологи фæцæйрох адæмæй. Цæмæй уыцы рæсугъд хъуыддаг сног кæна, уый тыххæй Бзарты Аланæ байгом кодта нымæтимæ архайын кæй фæнды, уыдонæн курсытæ. Баххуыс ын кодта президентон грантты фонд.
Нымæтын куыстытæ кæнын фæнды алы кары адæмы стæй алыхуызон æхсæнадон статустæ кæмæн ис, уыдоны. Амалхъом адæм, пенсиисджытæ æмæ студенттæ. Ахæм куыст бакæнын бафæндыд Зыкъуырты Георгийы дæр. Æрыгон лæппу æрæджы каст фæци филологон факультет. Фæлæ йæ бафæндыд нымæтимæ архайын дæр базонын. 6 мæйы фæстæ Георгимæ фæзынд хъуыды, цæмæй йæ куыстытæй адæмы бон спайда кæнын уа.
Гауыз æрмæст агъуыст хъарм кæнынмæ нæу. Хъуамæ ма уа рæсугъд дæр, цæмæй адæймаджы зæрдæ хъарм кæна. Уымæ гæсгæ йæ уæллаг цъарыл орнамент кæныны рæстæг æрцыд.
Мастертæ куыд зæгъынц, афтæмæй нымæтимæ архайд хорзырдæм ахады адæймагыл. Раст цыма йæ уд райдзастдæр фæвæййы, афтæ. Урс хуызы бындур цæттæ у. Йе руаджы рауайдзæн ныв дæр. Гауыз йæхæдæг уыдзæн морæ хуыз. Ахсджиаг у нымæт орнаменты алыварс æнæрæдыдæй æрæвæрын. Фæстаг азты нымæтимæ куыст уарзаг адæмы хыгъд бирæ фæфылдæр. Егъау куыст бакодта Бзарты Аланæ. Адæмон æрмдæсныйады ассоциацийы сæрдар бирæ рæстæг архайы канд цардыуагон фæрæзтæ нæ, фæлæ ма кæны нырыккон модæмæ гæсгæ дзаумæттæ дæр. Ахсджиаг у, Паддзахад ахæм хъуыддæгтæн кæй ахъаз кæны, уый.
Нымæтын худ скæнынмæ бахъæуы иу сахат. Цæмæй гауыз скæнай, уый тыххæй та бирæ фылдæр рæстæг бахъæуы. Домæнтæм æмæ традицитæм гæсгæ хъуамæ уа раст конд. Фыццаг куыстæн презентаци скæндзысты Уыналы этнокультурон комплексы Цæллагты мыггаджы мæсыджы.
